Olej z lnianki – Właściwości i zastosowania

0
3958
olej z lnianki
W Polsce olej z lnianki jest bardziej znany jako olej rydzowy

Olej z lnianki to jadalny produkt spożywczy, wytwarzany z nasion lnicznika siewnego, znanego również jako lnianka. W Polsce roślina ta była prawdopodobnie uprawiana już w czasach kultury łużyckiej. Pozyskiwane z niej kwasy tłuszczowe stanowią cenne składniki odżywcze, w których znaleźć można wiele witamin oraz innych ważnych dla zdrowia związków aktywnych. Olej z lnianki znany jest również pod nazwą oleju rydzowego.

Lnicznik siewny (Camelina sativa L.) jest uznawany za jedną z najstarszych roślin oleistych, które uprawia człowiek. Wytwarza się z niego cenny olej, najczęściej znany jako olej rydzowy, lub rzadziej jako olej z lnianki. Produkt ten stosowany był w Europie, a potem Ameryce Północnej, już od wielu stuleci, początkowo również jako paliwo do lamp oświetleniowych. Obecnie, dostępnych jest wiele wyników badań w zakresie zastosowań przemysłowych oleju lniankowego, zwłaszcza jako biopaliwa.

Olej rydzowy zawiera znaczne ilości kwasów tłuszczowych omega-3, podobnie jak olej lniany. Tłuszcze te sprawiają, że nadaje się on do stosowania jako naturalny suplement diety, równoważący proporcje różnych typów tłuszczów. Z tego powodu w ostatnim czasie wśród konsumentów na całym świecie znacznie wzrosło zainteresowanie jego właściwościami i możliwościami wykorzystania.

Olej z lnianki – Pochodzenie i rodzaje

Olej z lnianki otrzymuje się przez ekstrakcję nasion rośliny z gatunku Camelina sativa. Lnicznik siewny to roślina, która dobrze wegetuje w klimacie zimnym i suchym, nawet w bardzo niskich temperaturach. Mimo, że lnicznik siewny nie był nigdy tak popularny, jak inne rośliny oleiste, badania archeologiczne potwierdzają, że był on w Europie jednym z głównych upraw, jeszcze przed rzepakiem. Notki historyczne, pochodzące  w niektórych miejsc w Szwajcarii i Grecji potwierdzają uprawę tej rośliny w dawniejszych czasach. Dzisiaj jest uprawiana głównie w Kanadzie, z przeznaczeniem do tłoczenia oleju przemysłowego. Podobnie jak inne oleje, olej z lnianki może być pozyskiwany na różne sposoby:

  • Tłoczenie na zimno – Pozwala najlepiej zachowywać zawarte w roślinie substancje odżywcze.
  • Tłoczenie na gorąco – Szybszy i efektywniejszy sposób pozyskiwania oleju, jednak powoduje rozpad niektórych składników aktywnych.
  • Ekstrakcja rozpuszczalnikiem – Zapewnia efektowniejszą ekstrakcję, ale zawiera szkodliwe rozpuszczalniki.
  • Ekstrakcja nadkrytycznym CO2 – Efektywny i drogi sposób ekstrakcji.

Tłoczony na zimno olej z lnianki

Tłoczony na zimno olej lnianki uznawany jest za bardzo zdrowy składnik spożywczy, który zapewniać może wiele korzyści terapeutycznych i zdrowotnych. Do najważniejszych właściwości zaliczyć można:

  • Przeciwutlenianie – olej lniankowy jest silnym antyoksydantem, głównie ze względu na bogatą obecność witaminy E.
  • Zapobieganie stanom zapalnym – hamuje podrażnienia i infekcje, zarówno miejscowo, jak i w wyniku stosowania wewnętrznego.
  • Zwiększanie odporności organizmu – ze względu na wysoką zawartość witaminy E, naturalnie wzmacnia system odpornościowy.
  • Wspomaganie leczenia artretyzmu – ze względu na dużą zawartość kwasów omega-3, może być stosowany w celu złagodzenia bólu podczas zapalenia stawów.
  • Pielęgnacja skóry – doskonale zmiękcza i nawilża.
  • Pielęgnacja włosów – może być używany jako odżywczy olej do włosów i skóry głowy.

Tłoczony na zimno olej z lnianki charakteryzuje się nieco złotym kolorem, nieco podobnym do oliwy z oliwek. Co jest dla niektórych zaskakujące, smakuje trochę podobnie jak olej migdałowy.

Korzyści zdrowotne, wynikające ze stosowania oleju rydzowego

Olej z lnianki oferuje wspaniały profil żywieniowy, a tym samym zapewnia niesamowite właściwości zdrowotne.

  1. Olej lniankowy może być stosowany jako substytut oleju lnianego, głównie dla wzbogacenia diety kwasami omega-3

Można go po prostu stosować jako olej sałatkowy, gdyż posiada przyjemny smak, który dobrze współgra z wieloma rodzajami żywności oraz dań. Posiada on fantastyczny profil kwasów tłuszczowych ze znaczną zawartością omega-3. Jest to szczególnie istotne, ponieważ większość ludzi boryka się z regularnym niedoborem tego składnika diety. W standardowej diecie świata zachodniego spożywa spożywa się głównie znaczne ilości kwasów omega-6, zakłócając optymalną dla zdrowia równowagę. Olej z lnianki daje natomiast możliwość zrównoważenia diety, a tym samym pomaga zwalczać stany zapalne, zapobiegać chorobom serca, poprawiać zdrowie mózgu i wiele innych.

  1. Olej z lnianki można stosować miejscowo, w celu zmniejszenia stanów zapalnych stawów

Kiedy produkt ten stosowany jest wewnętrznie, zapewnia znaczne ilości kwasów omega-3, które redukują ogniska zapalne wewnątrz organizmu. Przy stosowaniu omega-3 może wystąpić zmniejszenie bólu, sztywnienia stawów i ich obrzęku, a tym samym zwiększa się mobilność kończyn. Olej rydzowy można stosować także jako olej bazowy do masażu przeciwbólowego. Doskonale sprawdza się jako olej bazowy w mieszankach tłuszczowych i łączyć go można z innymi olejkami, np. z olejkiem lawendowym czy olejkiem z drzewa sandałowego.

Regularne wewnętrzne przyjmowanie kwasów tłuszczowych omega-3 redukuje ogólny stan zapalny w organizmie, przeciwdziałając wielu poważnym problemom zdrowotnym. Dzięki niemu można doświadczyć zmniejszenia bólu i poprawy ogólnego samopoczucia. Zwiększa się także ogólna mobilność w przypadkach artretyzmu czy reumatyzmu.

  1. Olej rydzowy obniża poziom trójglicerydów we krwi

Olej z lnianki jest bogaty w sterole roślinne, które skutecznie hamują wchłanianie cholesterolu. W jednym z badań wykazano, że dodanie do regularnej diety uczestników zmniejszyło ogólny poziom cholesterolu we krwi. Produkt ten był nawet dwukrotnie skuteczniejszy w porównaniu do oliwy z oliwek i oleju rzepakowego. Przede wszystkim pozwala efektywniej redukować zbyt duże ilości cholesterolu LDL.

Ponadto, większość zawartych w oleju tłuszczów jest wielonienasycona, a ich obecność jest niezbędna dla prawidłowego funkcjonowania komórek w organizmie. Z tego względu, produkt ten poleca się często dla utrzymania zdrowia układu krążenia, ponieważ zmniejsza ryzyko chorób serca.

  1. Olej rydzowy jest dla utrzymania zdrowia mózgu, oczu i nerwów

Pokarmy bogate w kwasy tłuszczowe omega-3, jak kwas alfa-linolenowy, EPA i DHA, są pomocne w utrzymaniu mózgu, oczu i nerwów w optymalnym zdrowiu. W wyniku tego, olej lniankowy może chronić przed chorobami takimi jak otępienie, choroba Alzheimera, choroby oczu, zwyrodnienie plamki żółtej oraz uszkodzenia nerwowe, powodowane stanami zapalnymi. Zawarte w nim kwasy tłuszczowe omega-3 oraz naturalne przeciwutleniacze dają możliwość dają możliwość przeciwdziałania przedwczesnym procesom starzenia, nie tylko skóry, ale całego organizmu. Ponadto, zawarta w tłuszczu lniankowym witamina A jest niezbędna dla utrzymania prawidłowych funkcji wzroku, przyczyniając się do utrzymania prawidłowych funkcji fotoreceptorów siatkówki.

Olej z lnianki zawiera również cenną dla zdrowia lecytynę oraz witaminy z grupy B, które stanowią ważne wsparcie dla prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego. Wspomagają one procesy poznawcze, zwiększają zdolności do koncentracji, a także zapewniają lepsze samopoczucie i ograniczają ryzyko wystąpienia problemów psychicznych. Lecytyna znana jest również ze swego znacznego wpływu na prawidłowe funkcjonowanie pamięci i procesy uczenia.

Do listy cennych związków zawartych w oleju z lnianki dodać trzeba też

  1. Olej lniankowy można stosować jako olej do masażu skóry

Olej rydzowy posiada także znaczne ilości witaminy E, która jest naturalnym przeciwutleniaczem i środkiem do naturalnej pielęgnacji skóry. Ponadto, składnik ten wpływa na dłuższą trwałość produktu i ogranicza procesy jełczenia tłuszczu. Podczas procesów pielęgnacyjnych pozwala skutecznie ograniczać niszczące działanie wolnych rodników, co ma niebagatelne znaczenie dla utrzymania pięknej skóry, ale także zdrowia całego organizmu. W 100 g produktu można znaleźć nawet 110 mg związków witaminowych z grupy E.

Olej z lnianki posiada ładny, łagodny aromat i dobrze się rozprowadza podczas zabiegu pielęgnacyjnego lub masażu. Oprócz zapewnienia skórze znacznej ilości witaminy E, dostarcza także cennych kwasów tłuszczowych. Dzięki temu doskonale nawilża i zabezpiecza przed przesychaniem, utrzymując zdrowszą i gładszą skórę. zawarta w nim witamina E również po spożyciu jest bardzo korzystna dla naszego zdrowia, ponieważ pomaga zapobiegać wielu chorobom, takim jak choroby serca i nowotwory.

  1. Olej z lnianki może być stosowany podobnie jak oliwa z oliwek, jako gorący olej do masażu skóry głowy

Ten wyjątkowy tłuszcz roślinny zapewnia naturalne odżywienie i pomaga pozbyć się suchości skóry, łupieżu i łuszczenia. Może także pomóc w utrzymaniu włosów miękkich i nawilżonych. Zawarte w nim przeciwutleniacze chronią przed szkodliwym działaniem wolnych rodników. M.in. witamina A wykazuje znaczący wpływ na kondycję skóry głowy i włosów. Z tego względu warto włączyć olej z lnianki do codziennych zabiegów pielęgnacyjnych, zarówno dodając go do stosowanych kosmetyków, jak i spożywanych posiłków.

Zastosowania oleju lniankowego

Olej z lnianki może mieć wiele ciekawych zastosowań, z których najważniejsze to:

  • Zdrowy olej spożywczy

W ostatnich latach widać wyraźnie, że rośnie zainteresowanie olejem rydzowym, jako zdrowym olejem spożywczym, również produktami specjalnie przeznaczonymi dla głębokiego smażenia. Tego typu produkt ma wyższą temperaturę spalania, niż oliwa z oliwek, olej kokosowy, olej rzepakowy, olej z pestek winogron, a także większość innych olejów spożywczych. Nie należy jednak w tym celu stosować produktów tłoczonych na zimno, gdyż zawierają one składniki, które znacznie szybciej ulegają spaleniu i tworzą się substancje toksyczne dla organizmu. Olej z lnianki charakteryzuje się orzechowym smakiem, który sprawia, że ​​doskonale nadaje się do smażonej żywności i innych przysmaków.

  • Odnawialne biopaliwo

Olej z lnianki jest również źródłem energii, które może być wykorzystywane w celach przemysłowych. Badany jest pod kątem potencjału w zakresie masowej produkcji alternatywnego paliwa. W Japonii naukowcy przymierzają się do wykorzystania go do ekologicznej produkcji energii elektrycznej.

  • Zdrowie zwierząt domowych

Olej lniankowy można również stosować jako suplement diety dla psów.

Nie są znane żadne istotne efekty uboczne działania oleju lniankowego. Warto pamiętać jednak, że podobnie jak w przypadku wszystkich innych produktów spożywczych, należy stosować go z umiarem.

Olej z lnianki – Informacje odżywcze

Olej z lnianki zapewnia wyjątkowe korzyści odżywcze. Większość zawartych w nim kwasów tłuszczowych to tłuszcze wielonienasycone (PUFA). Olej ten zawiera dobrze zrównoważony stosunek kwasów omega-3, omega-6 i omega-9:

  • Omega-3 (alfa – linolenowy) – 35%,
  • Omega-6 (kwas linolowy) –  17%,
  • Omega-9 (kwas oleinowy) – 17%.

Olej rydzowy zawiera w znacznej ilości dość rzadki kwas tłuszczowy o nazwie gondoic, wynoszącej około 15%. Uznaje się, że ten rodzaj substancji ma zdolność poprawy ogólnego profilu lipidów w organizmie.

Zawartość kwasów tłuszczowych:

  • Kwas gamma-linolenowegy – PUFA,
  • Kwas stearynowy – 2,57% – SFA,
  • Kwas palmitynowy – 6,43% – SFA,
  • Kwas palmitoleinowy – 1, 5% – MUFA,
  • Kwas oleinowy – 17,4% – MUFA,
  • Kwas linolowy – 16,9% – PUFA,
  • Kwasu alfa-linolenowy – 35,23% – PUFA,
  • Kwas erukowy – 1,62% – MUFA,
  • Kwas Gondoic – 14,9% – MUFA,
  • Kwas behenowy – SFA,
  • Kwas arachidowy – 1,24% – SFA.

MUFA – jednonienasycone kwasy tłuszczowe,
PUFA – wielonienasycone kwasy tłuszczowe,
SFA – nasycone kwasy tłuszczowe.

Olej z lnianki zawiera również wiele cennych fitosteroli, będących związkami aktywnymi, które zapewniają silne korzyści zdrowotne. Dzięki włączeniu go do regularnej diety istnieje  większa możliwość utrzymywania zdrowego mózgu i zmniejszania ryzyka rozwoju chorób pogarszających funkcje poznawcze, takich jak Alzheimer czy starcza demencja.

Brassikasterol – sterol, który znajduje się także w gorczycy i rzepaku.

Kampesterol – Zapobiega zapaleniu wywołanym uszkodzeniem chrząstki i pomocny w leczeniu zapalenia stawów.

Stigmasterol – silny przeciwutleniacz, który obniża poziom cholesterolu i glukozy we krwi.

Sitosterol – obniża poziom cholesterolu we krwi.

Δ5-awenasterol – powszechny w wielu produktach spożywczych.

Wiadomo, że olej rydzowy zawiera duże ilości witaminy E, a zasadniczo szerokie spektrum jej postaci, co jest bardzo korzystne z żywieniowego punktu widzenia.

Jak przechowywać olej z lnianki?

Dobre proporcje kwasów tłuszczowych oraz obecność witaminy E sprawiają, że produkt tego typu można dość długo przechowywać, bez utraty jego właściwości. Warto jednak zadbać o ochronę przed światłem słonecznym i nie przechowywać go w temperaturze powyżej 20°C. Generalnie oczyszczony olej z lnianki jest bardzo odporny na jełczenie i utlenianie, a jego trwałość zwykle wynosi 18-24 miesięcy. Produkty tłoczone na zimno należy przechowywać w niższych temperaturach – ok. 6-10°C, a ich trwałość wynosi ok. 6 miesięcy.

Domowe zastosowanie oleju rydzowego

Smak oleju można określić jako dość nietypowy, jednak interesujący. Znaleźć w nim można ziemistą i korzenną nutę, z dodatkiem cebuli lub orzechów, a także lekką goryczkę. W kuchni często polecany jest jako:

  • dodatek do dressingów sałatkowych,
  • zdrowa i smaczna baza do różnego rodzaju marynat,
  • zdrowy dodatek do kasz, makaronów i ziemniaków,
  • dodatek do sosów i zup.

Oczyszczony olej lniankowy ma dość wysoką temperaturę dymienia, wynoszącą ok. 246°C, która może być wyższa wyższa od popularnej oliwy, oleju kokosowego, oleju rzepakowego, oleju z pestek winogron i większości innych olejów kuchennych. Dlatego można go używać do głębokiego smażenia i pieczenia. Nie należy jednak podgrzewać nieoczyszczonego oleju tłoczonego na zimno.

W domowej kosmetyce często stosuje się go jako jeden ze składników kremów, odżywek do włosów, mydła oraz maści.

 

Źródła:

  1. https://www.mountainroseherbs.com/products/camelina-oil/profile
  2. https://www.marveloils.com/browse-by-oil/camelina-oil/
  3. http://theheartysoul.com/camelina-oil-health-benefits/

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Proszę wstaw swój comentarz!
Wpisz tutaj swoje imię

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.